Vijftig visies — De creatieve sector kijkt vooruit: wat na corona?

Is de coronacrisis een gamechanger voor de creatieve sector? Flanders DC geeft het woord aan vijftig experts actief in verschillende sectoren, zoals design, mode, games, muziek, audiovisuele industrie en gedrukte media. Hoe kijken zij vooruit? Welke nieuwe businessmodellen, processen, structuren, ideeën en werkwijzen mogen of zullen volgens hen het daglicht zien?

Op deze pagina lees je de visie van Erik Wieërs.

De crisis heeft ons al veel dingen geleerd. Bijvoorbeeld dat je voor een meeting van een halfuur geen uren in de file hoeft te staan. En dat je vanachter je computer gesprekken kunt hebben met mensen over de hele wereld. Maar bovenal heeft de coronacrisis ons geleerd hoe belangrijk sociale contacten en andere mensen voor ons zijn. In de kleine gesprekken met familie, buren en collega’s. En op een hoger niveau: het contact in publieke en gedeelde ruimtes. En daar kan de overheid een nog grotere rol in spelen.

Erik Wieërs

Erik Wieërs © Jasper Jacobs

Voor de crisis zag je al dat architecten meer functies begonnen te combineren in gebouwen: wonen, werken, vrije tijd,… Corona heeft dat proces versneld. In de Noordwijk in Brussel waakt de Brusselse Bouwmeester erover dat alle nieuwe kantoorgebouwen ook een woonfunctie hebben. Zo vermijd je dat kostbare ruimte in het weekend en in vakanties dode ruimte wordt. Als je wonen en werken meer gaat mengen, zijn mensen minder lang onderweg om naar hun werk te gaan. Kijk naar Parijs en zijn ‘ville du quart d’heure’: alle voorzieningen moeten binnen vijftien minuten bereikbaar zijn te voet, met de fiets of met het openbaar vervoer. Daarnaast zorgt de toename van het thuiswerk ervoor dat je simpelweg minder kantoorruimte nodig hebt.

Ook de publieke ruimte wordt belangrijker. Vanuit je tuin was het tijdens de lockdowns gemakkelijk roepen dat iedereen vooral in zijn kot moest blijven. Maar wat als je met een groot gezin in een klein appartement woont zonder terras of buitenruimte? Of helemaal in je eentje, maandenlang zonder bezoek? Met genoeg publieke groene ruimte kan de overheid ervoor zorgen dat mensen overal buiten kunnen. En door de manier waarop je de publieke ruimte inricht en gebouwen of wijken met elkaar in contact brengt, stimuleert ze ontmoetingen. Dat betekent voor mij ook dat de overheid het openbare domein moet teruggeven aan de voetgangers, fietsers en spelende kinderen.

“De toekomst zit volgens mij in coöperaties, in samen gaan bouwen en het bezit delen.”

Erik Wieërs,

Vlaams Bouwmeester

Die ontmoeting is niet alleen belangrijk op publiek domein, maar ook privé. Mijn droom voor de bouw- en woonsector is dan ook dat we het wonen echt als een collectieve uitdaging aanpakken. Al van na de Tweede Wereldoorlog is het woonideaal: een huis kopen of bouwen met een tuin in een afgelegen omgeving waar veel rust, privacy en groen is. Stilaan verandert dat. Want ruimte wordt schaars en duur. En dat woonideaal is plots niet meer ideaal als je ouder wordt en slechter te been bent, en hulp ver weg woont. De toekomst zit volgens mij in coöperaties, in samen gaan bouwen en het bezit delen.

Veel thuiswerkers investeerden het voorbije jaar in een bureau. Zou het niet leuker zijn dat je in plaats van op je zolderkamer in de school van je kinderen kunt werken en een dag samenzit met andere papa’s en mama’s? Waarom heeft iedereen nog een eigen auto nodig als je drie dagen per week thuis werkt? En is het niet geweldig om samen met je buren een veel grotere tuin te delen? Er is één voorwaarde: mensen willen genoeg privacy. Het is aan de ontwerpers, architecten en publieke planners om daar een evenwicht in te vinden: veel ruimte, veel sociaal contact en toch genoeg privacy.


Wie is Erik Wieërs?
Erik Wieërs studeerde in 1987 af als architect aan de Universiteit Antwerpen en in 1991 als licentiaat wijsbegeerte aan de Vrije Universiteit Brussel. Hij is als hoofddocent architectonisch ontwerpen verbonden aan de faculteit Ontwerpwetenschappen van de UA. Van 2004 tot 2006 werkte hij ook als gastdocent aan de TU Delft. Hij was stichtend vennoot van huiswerk architecten. In 2011 was hij medeoprichter van Collectief Noord Architecten, dat gevestigd is in de Antwerpse Seefhoek. In 2020 nam Erik Wieërs de functie van Vlaams Bouwmeester op.