Vijftig visies — De creatieve sector kijkt vooruit: wat na corona?

Is de coronacrisis een gamechanger voor de creatieve sector? Flanders DC geeft het woord aan vijftig experts actief in verschillende sectoren, zoals design, mode, games, muziek, audiovisuele industrie en gedrukte media. Hoe kijken zij vooruit? Welke nieuwe businessmodellen, processen, structuren, ideeën en werkwijzen mogen of zullen volgens hen het daglicht zien?

Op deze pagina lees je de visie van Marion Debruyne.

Ik genoot de voorbije maanden van het tv-programma De Container Cup. Verschillende disciplines, een roeier, een korfballer, een wielrenner... strijden tegen elkaar in een alternatieve coronaveilige sportcompetitie. Geniaal idee als je het mij vraagt. Net zoals het theaterstuk dat je via WhatsApp kunt volgen of de illusionist die via Zoom zijn magie tentoonspreidt. Creativiteit wordt vaak geboren uit noodzaak. Dat heeft het voorbije jaar eens te meer aangetoond. Maar als die noodzaak verdwijnt, verdwijnt dan ook weer de creativiteit?

Marion Debruyne

Marion Debruyne

Zo’n twintig jaar geleden maakte economist Richard Florida opgang met het concept van de creatieve klasse. De stelling van Florida: voor een belangrijke groep van de actieve werkende bevolking is creativiteit de belangrijkste grondstof. De creatievelingen zijn vooral actief in sectoren zoals media, vormgeving, mode, maar ook in kennisberoepen. En de belangrijkste these: ze zullen de komende jaren de drijvende kracht zijn achter waardecreatie, jobcreatie en innovatie.

Houdt die these nog stand na twintig jaar? Er kan jaren niet veel gebeuren, maar dan gebeurt er in een paar maanden wat in jaren niet kon. Dat was de afgelopen maanden zeker het geval. Sommige sectoren moesten zichzelf helemaal heruitvinden om aan de slag te kunnen blijven. Zoals de sterrenchef die afhaalpizza begon te maken. Anderen moesten zich noodgedwongen aanpassen, zoals de hele onderwijssector die de omslag naar digitaal leren maakte. Voor zoveel anderen heeft Zoom of Teams geen geheimen meer door de coronacrisis. Online vergaderen, online brainstormen, online aperitieven, we kunnen het allemaal. En dan hebben we het nog niet over de inventiviteit die de gezondheidssector aan de dag moest leggen om de patiëntenstroom te managen, en in recordtempo een vaccin uit te vinden.

“Creativiteit zit in iedereen, en is niet voorbehouden voor de creatieve klasse.”

Marion Debruyne,

Vlerick-decaan

Als er een creatieve klasse bestaat, bestaat er dan ook zoiets als een niet-creatieve klasse? Het afgelopen jaar zeker niet, want iedereen moest zijn leven en werk herdenken. Maar ook na corona tekenen zich heel wat tendensen af die creativiteit alomtegenwoordig maken. Ten eerste is er de impact van technologie. Steeds meer processen worden gedigitaliseerd en geautomatiseerd. Artificiële intelligentie neemt het van de mens over. Wat overblijft zijn die taken die een computer niet aankan, namelijk die waarvoor je onverwachte associaties moet maken, een probleem met een nieuwe blik moet bekijken, of moet samenwerken vanuit verschillende expertises. Met andere woorden waarvoor je creatief moet denken. Technologieplatformen maken anderzijds creativiteit ook toegankelijker. Iedereen is tegenwoordig contentcreator.

Maar de belangrijkste creativiteit die we nodig hebben vandaag is die om de wereld met een nieuwe blik te bekijken. In elke crisis schuilt een opportuniteit. De coronacrisis heeft ons getoond dat veel dingen anders kunnen, en dat dat veel sneller kan dan we mogelijk achtten. Hoe zullen we straks werken, leren, leiden? De grote uitdagingen vragen om creatieve oplossingen. Denk aan de Nederlander Boyan Slat die als achttienjarige The Ocean Cleanup startte om plastic uit de oceaan te halen. Zijn missie is om alle oceanen ter wereld plasticvrij te krijgen. En daarom ontwikkelde hij een gigantische drijvende ‘plasticvanger’. Boyans grote droom inspireerde een zoektocht naar ontdekking en technologische vooruitgang. En ondertussen worden er al prototypes getest in de buurt van Jamaica en Maleisië.  

Creativiteit zit in iedereen, en is niet voorbehouden voor de creatieve klasse. Gelukkig maar, want de kunst om onze eigen wereld met een nieuwe blik te bekijken, die zullen we allen nodig hebben. 


Wie is Marion Debruyne?
Prof. dr. ir. Marion Debruyne is decaan van de Vlerick Business School. Ze studeerde af als burgerlijk ingenieur (UGent), master in de marketing (Vlerick) en doctor in de toegepaste economische wetenschappen (UGent). Ze doceerde aan verschillende buitenlandse universiteiten. Haar werk verscheen onder andere in Marketing Science en The Journal of Product Innovation Management. Ze is auteur van het boek Customer Innovation en in 2020 bracht ze Making Your Way uit, samen met Katleen De Stobbeleir. Marion Debruyne zit in de raden van bestuur van Kinepolis, de holding Ackermans & van Haaren en het instituut voor bestuurders GUBERNA.