Crowdfunding

voor

Crowdfunding is een relatief recent financieringsmodel waarbij je via een onlineplatform geld ophaalt voor je project bij het grote publiek. Waarom mensen je zouden sponsoren? Zij krijgen vaak een primeur of klein bedankje in ruil. Er bestaat ook een vorm van crowdfunding waarbij je ze een deel van de eventuele winst geeft. Het model is al flink ingeburgerd in de sociale sector en in heel wat creatieve disciplines (vooral muziek en film).  



Hoe werkt het?

Zo pak je dit financieringsmodel aan: je contacteert een crowdfundingplatform met de vraag of ze je project willen aanbieden aan hun bezoekers. Het platform evalueert je voorstel en als het wordt goedgekeurd, verschijnt het in hun overzicht van projecten die op zoek zijn naar geld. Tijdens een vooraf bepaalde tijdsperiode kan al wie je project wil steunen een bedrag storten aan het platform. Je legt vooraf vast hoeveel geld je wil ophalen. Bereik je de vooropgestelde som binnen de deadline, dan is je project geslaagd en zal het platform je geld overmaken. De meeste platformen rekenen wel een percentage en/of bepaalde kosten aan. Klinkt mooi? Dat is het ook, maar onderschat niet hoeveel tijd en moeite het vraagt om je publiek te bereiken met zo’n crowdfundingproject!

Soorten crowdfunding

Er bestaan vier soorten crowdfunding:

  • donation-based: het publiek schenkt geld zonder daarvoor iets terug te willen krijgen. Meestal wordt deze vorm van crowdfunding gebruikt voor projecten voor een goed doel en is het publiek gemotiveerd door de sociale of culturele context.

  • reward-based: het publiek schenkt geld en krijgt een reward of een niet-financiële beloning in ruil, zoals een nieuw gelanceerd product of gesigneerde items. Deze vorm van crowdfunding is de vaakst gehanteerde methode in de creatieve sector omdat het een aantrekkelijke manier is om de interesse voor je aanbod te testen. In zekere zin organiseer je een soort voorverkoop waarmee je de eerste productie kan prefinancieren, waarbij je meteen ook een prima aanleiding creëert om breed te communiceren.

  • lending-based: het publiek leent geld, maar krijgt dit later terug, samen met een eventuele vooraf bepaalde intrest. Waarom het publiek hiervoor zou tekenen? Er speelt meestal een combinatie van intrinsieke, sociale en financiële motivatie.

  • equity-based: dit is crowdfunding via aandelen. Het publiek, de investeerders, stoppen geld in je onderneming zonder de belofte op terugbetaling, maar krijgt hiervoor een aantal aandelen. Dit type investeerder handelt vanuit een financiële motivatie. Hij neemt een investeringsrisico, maar als alles goed loopt, zal hij delen in de winst en op termijn genieten van de meerwaarde van de aandelen.

Het potentieel

Intussen schieten de crowdfundingplatformen dan ook als paddestoelen uit de grond. Wil je ze allemaal op een rijtje zien? VLAIO biedt een handig overzicht van zowel Belgische als internationale platformen.

Crowdfunding kan een interessante bron van alternatieve financiering zijn. Het vraagt een intensieve campagne om je publiek te bereiken, maar hierdoor kom je wel meteen te weten of je project aanslaat bij het publiek. Ook voor andere investeerders kan je campagne een parameter zijn die hen over de streep trekt. Ten slotte ontpopt zo’n actie zich vaak tot een succesvolle marketingcampagne.

De website van de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten (FMSA) biedt een schat aan informatie over de Belgische wetgeving (zowel voor wie een crowdfundingproject wil opzetten als voor wie geld wil investeren via crowdfunding).

Aan de slag

  • In de creatieve sector is reward-based crowdfunding, waarbij je een beloning geeft in ruil voor geld, de meest gebruikte methode. In zekere zin organiseer je een soort voorverkoop om bijvoorbeeld je productie voor te financieren.  De campagne zal je niet enkel financieel verder helpen, maar is ook interessant als je een nieuw product in de markt wil zetten, wil testen of er interesse is voor je werk of als je op korte tijd veel fans wil aantrekken. Tegenover deze grote voordelen staat ook wel dat een crowdfundingcampagne doen slagen niet makkelijk is. Het vraagt een goede voorbereiding en een slimme marketingcampagne. Een crowdfundingcampagne heeft een korte looptijd en het is dan ook een hele uitdaging om je klanten te overtuigen en hun vertrouwen te winnen om geld in je project of onderneming te steken. Het Crowdfunding Canvas kan je helpen bij de uitdagingen van het lanceren van een crowdfundingcampagne.
  • Een overzicht van reward-based crowdfundingplatformen in België kan je terugvinden op de website van VLAIO. Je kan er ook een overzicht van enkele gekende buitenlandse platformen vinden.
  • Speciaal voor de culturele sector ontwikkelde de Vlaamse overheid de onlinetoolbox ‘Vele Kleintjes’. De gids geeft informatie over crowdfunding en het opzetten van een crowdfundingcampagne in de culturele sector met een stappenplan, tips en voorbeelden uit de praktijk. Daarnaast bracht The CoFoundry een handig e-book uit over reward-based crowdfunding.

Crowdfunding Canvas

Het Crowdfunding Canvas kan je helpen bij de uitdagingen van het lanceren van een crowdfundingcampagne. Met dit handige schema teken je op één pagina de blauwdruk van je campagne uit. De acht vakken van het canvas helpen je om de acht cruciale beslissingen te maken die onmisbaar zijn voor een succesvolle campagne.  

Met onderstaande tutorial leer hoe je het canvas vlot en correct kan gebruiken en ontdek je hoe je een sterke campagne kan opzetten. 

Het canvas laat je nadenken over het waarom, hoe en de praktische kant van je campagne. 

  • Waarom: Dit is meteen de meest abstracte vraag van het canvas en laat je nadenken over de bedoeling van jouw werk op lange termijn. Als je hier goede woorden voor vindt, kan je deze gebruiken als baseline. 
  • Project: Hier beschrijf je concreet waarvoor je de funding nodig hebt. Wat ga je lanceren dankzij de campagne? 
  • Propositie of aanbod: Welke waarde ga jij creëren? Dit kan materieel zijn, maar ook immaterieel. Probeer dit te vatten in één eenvoudige zin waarin je ook het onderscheid ten opzichte van de bestaande alternatieven beschrijft. Tegelijk probeer je dit ook concreet te vertalen. Welke rewards krijgen de funders?
  • Platform: Zoek een platform dat qua projecten en doelgroep bij je aanbod past, maar hou ook rekening met de betalingsmogelijkheden, de professionele uitstraling en de ondersteuning die je van de mensen achter het platform krijgt.
  • Promotie en Jouw crowd: Je kan deze twee vakken samen bekijken. Onder ‘Jouw crowd’ beschrijf je op welke klantengroepen je mikt met je project. Welk type mensen gaan funden? Welke communicatiekanalen ga je gebruiken om deze klanten te bereiken? Denk aan brede kanalen, zoals sociale media, advertenties of flyers, maar zeker ook aan gerichte of persoonlijke communicatie. Je zal de drie groepen van klanten (intimi, netwerk en crowd) op een andere manier overtuigen. 
  • Doelbedrag: Welk bedrag wil je ophalen? Soms is het interessanter om geen te hoog bedrag te kiezen, zodat je het zeker kan behalen. De pr-waarde van een snel succes is groot. Nadien kan je het bedrag nog verder laten oplopen door met stretch goals nieuwe doelen te stellen. Denk hier op voorhand al over na. 
  • Kosten: Lijst alle kostenposten op, ook die van het platform en de btw, zodat je hier rekening mee kan houden in je doelbedrag. Bij reward-based crowdfunding doe je juridisch gezien een normale verkoop. 

Als je het canvas ingevuld hebt, zullen de krijtlijnen van je campagne veel duidelijker worden. Maar het werk moet natuurlijk nog beginnen. Beschouw het Crowdfunding Canvas als een levend document, waaraan je blijft spijkeren om ideeën te noteren, maar ook als een leidraad om het overzicht te bewaren. 

Lees in deze pdf alles over 'Financiering zoeken' in alle sectoren.

Download de pdf

Tools en templates

Het warm water opnieuw uitvinden heeft geen zin. En je hebt al genoeg andere dingen aan je hoofd. Laat je helpen door onze gebruiksklare documenten.

Events en workshops

De creatieve sector lééft. Dankzij deze events en workshops hou je de vinger aan de pols.